ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 266




                                               

افزایش سین و آنتی

در شیمی آلی، افزایش سین و آنتی روش‌های مختلفی است که در آن می‌توان دو استخلاف را به یک پیوند دوگانه یا سه‌گانه اضافه کرد. به عنوان مثال اضافه شدن ترکیب فرضی X – Y به سیکلوآلکن‌ها در ادامه نشان داده شده‌است. افزایش سین به این صورت است که طی آن هر ...

                                               

انانتیومر

انانتیومر یا ایزومر نوری یا همپار نوری در شیمی، یکی از ایزومرهای فضایی است که به‌طور کامل انطباق‌پذیر بر روی تصاویر آینه دیگر می‌باشد، با آن که جهات دست راست و چپ آن یکسان هستند اما با هم متضاد می‌باشند. ترکیبات محض "انانتیومر" پادهمسان به یک نمو ...

                                               

ایزومری سیس–ترانس

ایزومری سیس- ترانس ، که به عنوان ایزومریسم هندسی یا ایزومریسم پیکربندی نیز شناخته می‌شود ، اصطلاحی است که در شیمی آلی به کار می‌رود. پیشوندهای cis و trans از لاتین گرفته شده‌است: به ترتیب به معنی "یک سو" و "دو سو" است. نشان CIS نشان می‌دهد که گرو ...

                                               

ساختار اولیه پروتئین

پروتئین ها دارای چهار ساختار مختلف هستند. در ساختار اول که آرایشی از آمینواسید هاست محدودیتی در توالی تعداد و تکرار آمینواسید ها وجود ندارد. در ساختار اول فقط شاهد پیوند پپتیدی بین آمینواسید ها هستیم. در ساختار دوم که شروعی برای ایجاد تاخوردگی ها ...

                                               

قواعد بالدوین

قوانین بالدوین به مجموعه قوانینی در شیمی آلی گفته می‌شود که مسیر مطلوب برای بسته شدن ترکیبات غیرحلوقی و ایجاد ترکیبات حلقوی را پیش‌بینی می‌کند. بر اساس این قواعد برخی جهت‌گیری‌های فضایی و در نتیجه مسیرهای شیمیایی طی شده مطابق با این جهت‌گیری‌ها ب ...

                                               

کرنش (شیمی)

در شیمی، هنگامی می‌گوییم یک مولکول دچار کرنش شده‌است که ساختار شیمیایی آن دچار تنش شود که این پدیده باعث افزایش انرژی درونی آن در مقایسه با ترکیب شیمیایی اولیهٔ آن که دچار کرنش نشده بود می‌شود. انرژی درونی یک مولکول شامل همهٔ انرژی ذخیره شده در آ ...

                                               

مخلوط راسمیک

مخلوط راسمیک به مخلوطی برابر از انانتیومرها موسوم است. یک مخلوط راسمیک از نظر نوری غیرفعال است. هنگامی که انانتیومرها بایکدیگر مخلوط شوند، چرخش حاصل از یک مولکول به وسیله چرخش برابر و مخالف انانتیومر خود خنثی می‌شود. پیشوند ± را برای مشخص نمودن ط ...

                                               

آب‌دوست

آب‌دوست یا هیدروفیل در شیمی و زیست‌شناسی سلول کاربرد دارد و یک پدیدهٔ فیزیکی در مولکول‌ها است که به آب جذب شده یا تمایل به حل شدن در آن دارند. مولکول‌های هیدروفیل طبق قوانین ترمودینامیک علاوه بر تمایل و قابلیت برای حل شدن در آب، در هر محلول قطبی ...

                                               

نیروی واندروالسی

اتم‌ها در مولکول‌ها توسط پیوندهای کووالانسی کنار هم نگه داشته شده‌اند. اما پرسش این است که مولکولها در حال مایع و جامد توسط چه نیرو های به سوی یکدیگر جذب می‌شوند، نیروهایی که مولکول‌های یک ماده را در حالت مایع یا جامد به همدیگر ارتباط می‌دهند به ...

                                               

پریاندر

پریاندر فزرند کوسلوس، از خاندانِ هراکلیدا، از اهالیِ کورینت و جبّار این شهر بود. گفته می‌شود او اولین کسی بود که حکومتِ خود را به شکلِ جباری تغییر داد. وی را جزوِ فرزانگان هفت‌گانه یونان ذکر کرده‌اند. پریاندر دو پسر داشت با نام‌های کوپسلوس و لوکو ...

                                               

کلئوبولوس

کلئوبولوس ، فرزند یوئاگوراس، شاعرِ یونان باستان و از اهالی لیندوس یا کاریا بود. نامِ وی را در میانِ فرزانگان هفت‌گانهٔ یونان آورده‌اند. کلئوبولوس شعرهایی معمایی می‌گفت که شمارِ آنان به ۳۰۰۰ بیت می‌رسید. دیوگنس لائرتیوس می‌گوید شعری که بر مزارِ می ...

                                               

موسون (حکیم)

موسون فرزند استرئومون از اهالی "خِن" ، روستایی واقع در لاکونیا بود. افلاطون در پروتاگوراس موسون را به‌جایِ پریاندر، جزو فرزانگان هفتگانه ذکر کرده‌است. گفته می‌شود که آناخارسیس از کاهنان معبد دلفی پرسید: آیا از من حکیم‌تر کسی هست؟" و کاهنان به او ...

                                               

تست فینکل اشتاین

تست فینکل اشتاین برای تشخیص بیماری سندرم دکوروان هنگام درد مچ انجام می‌گیرد. توصیفات کلاسیک آزمون فینکلشتاین زمانی است که پزشک شست بیمار را به می‌گیرد و دستش را به سرعت منحرف می‌کند.اگر درد تیز در امتداد شعاع دور بالای ساعد، نزدیک به مچ رخ می‌دهد ...

                                               

بافت‌برداری

بافت‌برداری یا بیوپسی ، که به آن تکه‌برداری و نمونه‌برداری نیز می‌گویند، یک آزمایش پزشکی است که معمولاً توسط یک جراح یا متخصص رادیولوژی انجام می‌شود و شامل برداشتن نمونه‌ای از سلول‌ها یا بافت‌ها برای بررسی وجود یک بیماری یا تعیین وسعت آن است. باف ...

                                               

داپلر ترانس کرانیال

داپلر ترانس کرانیال نوعی سونوگرافی داپلر است که به اندازه گیری سرعت جریان خون درون رگ های مغزی از طریق اندازه گیری پژواک امواج التراسوند عبوری از جمجه می پردازد. این حالتهای تصویربرداری پزشکی تجزیه و تحلیل طیفی از سیگنالهای صوتی دریافتی را انجام ...

                                               

شمارش کامل خون

شمارش کامل خون یا هموگرام ‌ که در اصطلاح پزشکی به آن سی بی سی CBC می‌گویند آزمایشی است که اطلاعات کلّی درخواستی پزشک یا دیگر متخصّصان علوم پزشکی دربارهٔ سلول‌های خون بیمار را ارائه می‌کند. یک تکنسین، نمونهٔ خون بیمار را گرفته و تعداد تقریبی و نوع ...

                                               

کشت ادرار

کشت ادرار نوعی آزمایش است که در آن نمونه‌ای از ادرار بیمار در محیط کشت مناسب برای باکتریها ریخته می‌شود و محیط در شرایط مناسب برای رشد باکتری قرار میگیرد. پس از چند روز محیط بررسی می‌شود.ساده‌ترین روش تشخیص باکتریوری در ادرار دیده شدن 10 5 {\disp ...

                                               

گانتری

گانتری تمام اجزای مورد نیاز سیستم برای ثبت ویژگی‌های انتقالات بیمار را در برمی‌گیرد. از آن‌جا که ویژگی‌های انتقالی باید در زوایای مختلف ثبت شوند، اجزا توسط گانتری نگهداری می‌شوند که قادر است اطراف بیمار بچرخد. تیوب ایکس با ژنراتور ولتاژ بالا و سی ...

                                               

اگناتیوس انطاکی

اِگناتیوس اِنطاکی اسقف انطاکیه، کشیش حواری، شاگرد حواری یوحنا و سومین اسقف انطاکیه بود. به مرگ با درندگی وحشیان محکوم و از راه آناتولی به رم برده شد. در این سفر هفت نامه به جوامع مسیحی که از آن گذشت نگاشت. در این نامه‌ها، عناصر مسیحیت را شرح داد ...

                                               

فهرست شیخ‌الاسلام‌های اصفهان

جعفریان، رسول ،درامدی بر مشارکت علما در ساختار دولت صفوی تعامل خاندان کرکی و دولت صفوی ، حکومت اسلامی، سال هشتم، شماره دوم ،صص ۱۲۲-۱۹۴ خاتون‌آبادی، سیدعبدالحسین، وقایع السنین و الاعوام جعفریان، رسول، صفویه در عرصه دین، فرهنگ و سیاست، پژوهشکده حوز ...

                                               

قطب‌الدین شریف لاهیجی

محمد بن علی بن عبدالوهاب شریف دیلمی اشکوری لاهیجی معروف به قطب الدین شریف لاهیجی یا قطب‌الدین اشکوری از علمای امامیه سدهٔ یازدهم هجری و از ریاضیدانان دوره اسلامی به شمار می‌رود. وی در خدمت محقق داماد و برخی از استادان بزرگ آن دوران تلمذ کرد و آثا ...

                                               

افتخارالاسلام آرانی

آقا حسین دربندی آرانی ملقب به افتخارالاسلام آرانی در مهرماه ۱۲۶۷ خورشیدی ۱۳۰۶ قمری در محله دربند آران و بیدگل از محله‌های قدیمی و مرکزی که ساکنان آن بیشتر اعیان و متمکنان بودند متولد شد. وی در ششم بهمن ماه ۱۳۴۵ نیمه شوال ۱۳۸۶ درگذشت و در کنار بقع ...

                                               

میرزا علی آقا شیرازی

میرزا علی آقا از همان دوران کودکی به فراگیری قرآن مشغول شد و گام‌های مقدماتی تحصیلات را تحت نظر والد خود به نحو استوارتری برداشت در ۱۳۱۶ قمری تحصیلاتش را در اصفهان ادامه داد و در تکوین حالات معنوی و تقویت بنیه علمی تحت تأثیر سید محمدباقر درچه‌ای ...

                                               

ابن صوفی

نجم‌الدین ابوالحسن علی بن ابوالغنائم علوی عمری معروف به ابن صوفی نسب‌شناس شیعه بود. در بصره متولد شد. به‌علت انتساب به عمر الاطرف، فرزند علی بن ابی‌طالب معروف به ابن تغلبیه، به "عمری" و "علوی" معروف است. مهم‌ترین اثر او المجدی فی انساب الطالبیین ...

                                               

ابن عیاش

احمد بن محمد بن عبیدالله جوهری معروف به ابن عیّاش از محدثان شیعهٔ امامی است. نجاشی و ابن شاذان قمی از شاگردان او بودند. او در علم رجال تبحر داشت. به گفتهٔ نجاشی شعر نیز می‌سروده‌است. پیشه‌اش جواهرسازی بوده و از این‌رو به "جوهری" معروف بوده‌است. م ...

                                               

ابن قبه رازی

ابو جعفر محمد بن عبدالرحمان بن قبه رازی معروف به ابن قبه از متکلمان شیعه دوازده امامی دوران غیبت صغری است. به نوشته نجاشی وی در ابتدا معتزلی بود و سپس شیعه شد. تألیفات عبارت است از: الانصاف فی الامامة المستثبت؛ نقض کتاب ابوالقاسم بلخی الرد علی اب ...

                                               

ابوالحسن بصروی

ابوالحسن محمد بن محمد بن احمد بُصرَوی معروف به بصروی از فقهای امامیه شام در قرن پنجم قمری و از شاگردان سید مرتضی. وی علاوه بر فقه ذوق شعری نیز داشت، از او آثاری در فقه و شعر به یادگار مانده‌است. آرای فقهی او در المفید فی التکلیف بیان شده‌است. وی ...

                                               

ابوالفرج حسین بن محمد بن هندو

اِبْنِ هِنْدو، نام چند تن از کاتبان، شاعران و ادیبان ایرانی‌نژاد سده‌های ۴ و ۵ ق۱۰ و ۱۱م. است که زندگی‌نامهٔ دو تن از آنان چنان به هم آمیخته که تفکیک یکی از دیگری دشوار می‌نماید. منابع ما در موارد بسیار، روایات مربوط به علی را به پدرش حسین نسبت د ...

                                               

ابوالفرج محمد بن هندوی رازی

اِبْنِ هِنْدو، نام چند تن از کاتبان، شاعران و ادیبان ایرانی‌نژاد سده‌های ۴ و ۵ ق۱۰ و ۱۱م. است که زندگی‌نامهٔ دو تن از آنان چنان به هم آمیخته که تفکیک یکی از دیگری دشوار می‌نماید. منابع ما در موارد بسیار، روایات مربوط به علی را به پدرش حسین نسبت د ...

                                               

ابویعلی جعفری

ابویعلی محمد بن حسن شریف جعفری ، از نوادگان جعفر طیار و از متکلمان شیعه در بغداد بود. او پس از تکمیل مقدمات نزد علمای خاندانش، به حوزه درس شیخ مفید ملحق گردید و از حواریین و اصحاب خاص شد. جعفری پس از مرگ شیخ مفید، کرسی تدریس و فتوی و رهبری شیعیان ...

                                               

احمد مطهری

احمد مطهری فقیه شیعه بود. امامت جمعه شهرستان ساوه، تأسیس حوزه علمیه، عضویت در جامعه مدرسین حوزه علمیه و تدریس در حوزه علمیه و دانشگاه و تألیف کتب متعدد، سایر فعالیت‌های وی را شامل می‌شود مهم‌ترین اثر وی کتاب مستند تحریر الوسیله روح‌الله خمینی می‌ ...

                                               

علی‌محمد اژه‌ای

اژه‌ای ادیبی شاعر بود که در شعر فارسی "شریفی" تخلص می‌کرد. بر نسخه‌ای از شرح نهج البلاغه از ملا فتح‌الله کاشانی ابیاتی نوشته که تاریخ آن ۱۲ صفر ۱۳۲۹ ق است.

                                               

اسعد بن احمد طرابلسی

ابوالفضل اسعد بن احمد طرابلسی -که از نوادگان ابوروح است-، قاضی و عالم امامی، در سده۵ و اوایل سده۶ق / ۱۱ و ۱۲م است. از تاریخ و محل تولد وی اطلاعی در دست نیست. او شاگرد ابن براج، فقیه مشهور امامی و همچنین جانشین وی بوده است. او همچنین پس از ابن برا ...

                                               

محمدتقی بافقی

تا چهارده سالگی تحت پرورش و تربیت پدرش قرار گرفت و سپس به یزد رفت تا تحصیلات حوزوی خود را آغاز کند. مدت چهارده سال در یزد به تحصیل علوم دینی پرداخت و کتاب قوانین‌الاصول میرزای قمی را نزد میرزا سید علی مدرس بزرگ و سید علی مدرس لب خندقی فرا گرفت.

                                               

منیرالدین بروجردی

جمال‌الدین بن ملا علی بروجردی یا منیرالدین بروجردی اصفهانی معروف به حاج آقا منیرالدین بروجردی در شهر بروجرد به دنیا آمد و از علمای مبارز اصفهان در زمان قیام تنباکو و جنبش مشروطه ایران است.

                                               

حیدرعلی‌خان برومندگزی

حیدرعلی خان برومند در سال ۱۳۷۵ در اصفهان درگذشت و در جوار امام‌زاده ابوالعباس خوراسگان به خاک سپرده شد.

                                               

ابراهیم بن عبده

پژوهشگران تاریخ اسلام بر این باورند که از متن نامه‌ها و سخنانِ حسن عسکری در بارهٔ جایگاه ابراهیم بن عبده، عدالت و وجاهت و امانت، استباط می‌شود. چند نمونه متن نامه‌های حسن عسکری دربارهٔ ابراهیم بن عبده نیشابوری در کتاب‌های رجال و تاریخ آمده‌است. ا ...

                                               

محمدتقی بهلول

محمّدتقی بُهلول بیلُندی گنابادی مشهور به شیخ بهلول یا علامه بهلول از عارفان و فقهای به‌نام ایران بود که نامش با واقعهٔ مسجد گوهرشاد پیوند خورده‌است. وی با علی مؤمنی میامئی رفاقت دیرینه داشته‌است، و مرید اخلاقی و عرفانی علامه مهدی دشیری بود و دستو ...

                                               

تلعکبری

نام کامل وی ابو محمد هارون بن موسی احمد در گذشته ۳۸۵ق/۹۹۵ میلادی است. وی در تلی به نام تل عکبرا زاده شده است که در نزدیکی شهر بغداد است. نسبت خانوادگی وی به قبیله بنی شیبان می‌رسد.

                                               

ابوالحسن توحیدی‌امین

ابوالحسن توحیدی‌امین عارف، شاعر و ادیب معاصر متخلص به طوطی و مشهور به طوطی همدانی به سال ۱۲۸۱ شمسی در همدان متولد شد و در سال ۱۳۶۶ شمسی درگذشت.

                                               

سید صابر جباری

وی یادگیری سطح مقدماتی علوم اسلامی را نزد پدرش آغاز کرد و سپس راهی حوزه علمیه کوهستان شد و نزد علمایی چون.شیخ محمدکوهستانی، سمچولی و سید زکریا حسینی متکازینی به تحصیل علوم حوزوی پرداخت. وی تحصیلات خود را در حوزه علمیه مشهد و سپس قم ادامه داد و در ...

                                               

میر سید علی حائری شاه‌باغ

سید علی حائری در ۱۲۶۶ در اصفهان به دنیا آمد. او فرزند سید ابراهیم فشارکی از علماء و مجتهدین اصفهان بود. حائری تحصیلات مقدماتی خود در رشته‌های فقه، اصول، فلسفه و منطق را در اصفهان انجام داده و برای دوره‌های عالیه به نجف رفته و در حوزه علمیه نجف مش ...

                                               

محسن حرم‌پناهی

از چهار سالگی به آموختن قرآن و تا دوازده سالگی در کنار قرآن، فارسی و ریاضی فرا گرفت و از سیزده سالگی به آموختن علوم دینی پرداخت. در فراگیری فلسفه از محضر اساتیدی متبحر بهره برد و نیز در علم رجال و درایه تبحر ویژه‌ای پیدا کرد. وی در جوانی به درجه ...

                                               

حسین بن حمدان خصیبی

ابوعبدالله حُسین بن حَمدان جُنبُلائی خَصیبی شناخته شده به حسین بن حمدان خصیبی از محدثان و متکلمان شیعه است. وی مورد احترام فراوان فرقه نصیریه می‌باشد تا اندازه‌ای که برخی او را بنیانگذار این فرقه و شمرده‌اند.

                                               

فخرالمحققین حلی

فخرالمحققین در جوانی با پدرش به ایران آمد و دوباره با پدر به حله برگشت. خود او در حاشیه کتاب الالفین می‌نویسد که ناگزیر به جلای وطن گردیده و به آذربایجان آمده و گویا دوباره به حله بازگشته‌است. مزار او دقیقاً مشخص نیست و گویا در حله وفات کرده و در ...

                                               

آمنه‌خانم قزوینی

آمنه‌خانم قزوینی ، شاعر و مدرس دینی، از زنان عالم و فقیه قرن سیزده قمری است. او قصیده‌ای بلند در چهارصدوهشتاد بیت از زبان زینب کبری در واقعه کربلا سروده است. دخترش طاهره قرةالعین نیز عالم مشهوری بود و الگوی زن در بهائیت محسوب می‌شود. طاهره اولین ...

                                               

خضر بن جنید رازی

شیخ العارفین مرجع الاسلام خِضر بن جُنید رازی مشهور به شیخ جنید رازی عالم، زاهد و عارف و واقفِ نامدار ایرانی است که در قرن نهم هجری می‌زیست. او در سال ۸۷۳ هجری قمری بخشی از دارایی‌هایش را شامل سه مزرعه و قنوات و توابع و لواحقش در اطراف آرامگاه اما ...

                                               

اسماعیل خواجویی

محمداسماعیل خواجویی مازندرانی یا ملقب به ملا اسماعیل خواجویی فرزند محمدحسین از فقهای شیعه‌است وی اصالتاً مازندرانی است اما در اصفهان بزرگ شده و متوطن بوده‌است. شیخ حسین ماحوزی بحرانی از اساتید اوست. از رویدادهای مهم عصر خواجویی فتنه‌ی افغان‌ها در ...

                                               

رجب‌علی خیاط

رجبعلی نکوگویان مشهور به رجبعلی خیاط عارف معاصر اهل ایران بود. پدرش، مشهدی باقر، پیشه‌ور بود. رجبعلی نکوگویان در روز ۲۲ شهریور ۱۳۴۰ هجری شمسی و در سن ۷۸ سالگی درگذشت. او را از عارفان و اهل باطن دانسته‌اند و گفته شده که توانایی شناسایی باطن افراد ...

                                               

سید احمد زنجانی

سید احمد شبیری زنجانی معروف به آقا سید احمد زنجانی از فقهای شیعی ایرانی بود. وی در سال ۱۳۵۲ شمسی، در سن ۸۲ سالگی درگذشت. فرزند وی، سید موسی شبیری زنجانی از مراجع تقلید حال حاضر به‌شمار می‌رود.